Social Fictions: Para-functionality and Criticism
Eerst een definitie van para-functionality:
Parafunctionality is een manier van kijken naar een object dat niet alleen goede kwaliteiten maar ook kritsche kwaliteiten heeft; een goed voorbeeld van hoe het design ook een belangrijke sociale en morele rol in een de maatschappij kan spelen.
Het werk van Ramette en Zittel suggereert dat de manier waarop dingen zijn, niet de enige manier is waarop ze zouden kunnen zijn. Ze wekken vragen en bewustzijn op.
Een voorbeeld is Andrea Zittels’s “Comfort Use” unit; deze suggereert een ongebruikelijke manier van denken over de rol van meubels. De nadruk verschuift van stijl en uiterlijk naar hun psychologisch nut als gereedschap voor bewoning.
Zittel gebruikt objecten waar de functionaliteit wordt getransformeerd op een zodanige manier die mensen tot denken zet. In veel van het artwork dat ze heeft gemaakt creëert ze een verband met dagelijkse dingen als onderdak, voedselverziening, interieur en kleding. Hiermee wil ze laten zien dat er de dingen die zo zijn gemaakt ook op een andere manier gemaakt kan worden.
Bron: blog.art21.org
Door nadruk te leggen op de manifestatie en functie van specifieke functionele mogelijkheden ten opzichte van anderen, herinneren ze ons aan onze afhankelijkheid van objecten voor het ontwikkelen van nieuw gedrag.
Het gaat over het gebruik van objecten om de aandacht van het publiek te trekken, dat het object als een dom rekwisiet beschouwd.
Een uitzondering is het Crib-Atic project, een prototype voor een kinderwagen gemaakt van staal. Het gaat verder dat de bedoelde functionaliteit en uiterlijk, het gebruikt de functie om de aandacht te trekken naar de rol die objecten spelen met betrekking tot ons gedrag in de omgeving.
Diller en Scofido ontwerpen en bouwen architectonische gadgets die op een kritisch level functioneren. Electronische objecten zoals TV’s en camera’s worden niet herverpakt of herontworpen maar worden geïntegreerd in nieuwe hybride objecten; ze zetten saaie en bekende apparaten om in een architectonische uitvinding.
Ze gebruiken technologie om niet alleen de abstracte ruimte van een gebouw te bekritiseren en te onthullen, maar ook het sociale en praktische nut ervan.
Krzysztof Wodiczko installeert outdoor objecten, meestal met een politieke controversieel vleugje. Voorbeelden zijn projecties op grote gebouwen waar je gezichten van mensen ziet die een persoonlijke ervaring of zelfs misdaden hebben begaan. Een soort van uiting aan het publiek.
Bron: prntscreen.net
Krzystof Wodisczko
Criticism – meestal artwork met een kritische kijk, met een diepgaande inhoud die tot misschien wel tot discussies leiden. Heel soms een politiek/sociaal en cultureel vleugje, een kritische blik op de maatschappij.
Om een ontwerpers-perspectief te krijgen waar elektronische objecten functioneren als kritiek, moet je beter kijken naar de wereld van de fine art.
Tags: andrea zittel, apparatuur, critical design, design, diller + scofidio, elektronica, parafunctionaliteit, wodiczko